Meer dan de helft van de Nederlandse ondernemers merkt inmiddels gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten. Dat blijkt uit onderzoek van de Kamer van Koophandel (KVK) onder 530 ondernemers. Vooral stijgende kosten en economische onzekerheid zorgen voor problemen.

Energie en brandstof worden duurder
Bijna de helft van de ondernemers noemt hogere energie- en brandstofprijzen als belangrijkste gevolg. Ook grondstoffen, handelswaar en transport worden duurder. Daarnaast hebben bedrijven te maken met leveringsvertragingen, schaarste en moeilijk voorspelbare voorraden en kasstromen.
Niet alleen de kosten lopen op. Ongeveer een kwart van de ondernemers merkt dat klanten minder bestellen of hun bestellingen vaker aanpassen. Daardoor wordt het lastiger om omzet, personeel en voorraden vooruit te plannen.
Problemen rond belangrijke vaarroutes
De gevolgen hangen onder meer samen met verstoringen rond de Straat van Hormuz en het Suezkanaal. Rederijen mijden deze routes of betalen hogere verzekeringspremies. Schepen varen daardoor vaker om via Kaap de Goede Hoop. Die omweg kan de reistijd met ongeveer twee weken verlengen.
Langere routes betekenen meer brandstofkosten, duurdere containerzendingen en latere leveringen. Ook bedrijven die niet rechtstreeks zakendoen met het Midden-Oosten kunnen daardoor hogere prijzen of tekorten ervaren.
Veel ondernemers nemen nog geen maatregelen
Ruim de helft van de ondervraagde ondernemers heeft ondanks de onzekerheid nog geen maatregelen genomen. Bedrijven die wel ingrijpen, verhogen hun prijzen of nemen genoegen met een lagere winstmarge.
KVK adviseert een crisisplan
KVK-ondernemersadviseur Christiaan Hazelaar adviseert ondernemers om niet af te wachten. Een crisisplan kan volgens hem voorkomen dat bedrijven bij een onverwachte verstoring kostbare tijd verliezen.
In zo’n plan staat bijvoorbeeld welke activiteiten als eerste moeten doorgaan, welke leveranciers als alternatief beschikbaar zijn en hoeveel financiële ruimte het bedrijf heeft om tegenvallers op te vangen.
Breng risico’s in kaart
Ook worden ondernemers geadviseerd om hun afhankelijkheid van energie, transporteurs en leveranciers in kaart te brengen. Het kan verstandig zijn om meerdere leveranciers te zoeken, prijsafspraken opnieuw te bekijken en regelmatig verschillende financiële scenario’s door te rekenen.
Ook kleine bedrijven zijn kwetsbaar
Geopolitieke spanningen zijn volgens deskundigen niet langer een tijdelijk probleem. Ook kleine bedrijven kunnen onverwacht worden geraakt door hogere prijzen, handelsbeperkingen of het wegvallen van een leverancier of afzetmarkt.