Hoe kan ik als mkb-ondernemer meedoen met aanbestedingen?

Selectie en gunningscriteria van aanbestedingen

23 augustus 2012

Aan de hand van selectie- en gunningscriteria bepaalt de aanbestedende dienst welke ondernemer de opdracht krijgt. Het is belangrijk dat je het onderscheid tussen deze criteria goed kent, aangezien aanbestedende diensten deze - tegen de regels in -regelmatig door elkaar gebruiken.

Het aanbestedingsrecht verbiedt het door elkaar gebruiken van criteria en dit kan een grond opleveren om de uiteindelijke gunningsbeslissing met succes aan te vechten bij de rechter. Belangrijk dus.

Marktplein

Ondernemers vinden op TenderNed alle opdrachten van de overheid. TenderNed is het online marktplein voor aanbestedingen. Hier publiceren alle Nederlandse overheden hun opdrachten. Ondernemers en overheden kunnen het aanbestedingsproces via TenderNed volledig digitaal doorlopen: van vooraankondiging tot inschrijving en gunning. Dit voorkomt vormfouten en maakt aanbesteden voor alle partijen eenvoudiger en goedkoper.

Selectiecriteria

De aanbestedende dienst bepaalt aan de hand van de door hem opgestelde selectiecriteria welke ondernemer geschikt is om de opdracht uiteindelijk te kunnen vervullen. Alleen ondernemers die bepaalde kwaliteiten, ervaring en mankracht in huis hebben kunnen aan de aanbesteding deelnemen. Selectiecriteria zien dus op het bedrijf dat zich inschrijft of (in het geval van een niet-openbare procedure) aanmeldt.

Soorten selectiecriteria zijn:

1.      Uitsluitingsgronden

  • Voldoet de inschrijver niet aan een van deze eisen, dan wordt hij of zij in beginsel uitgesloten van inschrijving;

  • Denk aan ondernemers die: in faillissement of surséance van betaling verkeren of verkeerd hebben, hun belastingen en premies niet hebben afgedragen, ernstige beroepsfouten hebben gemaakt of zich schuldig hebben gemaakt aan een strafbaar feit etc.;

  • Vaak moet een verklaring van goed gedrag worden ingeleverd (COVOG-verklaring).

2.      Geschiktheidseisen

  • Financieel-economische criteria

  • Eisen die worden gesteld aan de financieel-economische situatie van de inschrijver;

  • Denk aan de financiële draagkracht van de inschrijver.

  • Beroepsbekwaamheid en technische criteria

  • Eisen ten aanzien van de kwalificatie van materieel, personeel, referentie-eisen etc

  • Van belang is dat de vereisten aan de beginselen van het aanbestedingsrecht voldoen: de eisen moeten voor iedereen gelijk zijn en ze moeten in verhouding staan tot de omvang van de opdracht.  

Gunningscriteria

Deze criteria zien op de inschrijving zelf, op de offerte van de inschrijver. Weer geldt dat de aanbestedende dienst van te voren (in de aanbestedingsstukken) moet aankondigen welke van de twee gunningscriteria wordt gekozen:

1.      de laagste prijs;

2.      de economisch meest voordelige inschrijving (ook wel “emvi”).

De laagste prijs

Bij het gunningscriterium van de laagste prijs speelt slechts de prijs een rol: er wordt (in principe) gegund aan de ondernemer die de laagste prijs aanbiedt. Aanbestedende diensten kiezen over het algemeen voor dit (eenvoudige) gunningscriterium als de opdracht duidelijk gespecificeerd is en er weinig tot geen ruimte is voor het aanbieden van alternatieven.

Economisch meest voordelige inschrijving

Bij meer complexe opdrachten, waarbij kwaliteit een grotere rol speelt, kiest de aanbestedende dienst veelal voor het emvi-criterium. Dit criterium bestaat uit de elementen “prijs” en “kwaliteit”, die beide voor een bepaald – van te voren aan te geven – gedeelte meetellen bij de beoordeling. Bijvoorbeeld, de prijs telt voor 40% mee en de kwaliteit voor 60%.

Aan het element kwaliteit worden vrijwel altijd zogenaamde subgunningscriteria (die ook weer sub-subgunningscriteria kunnen hebben) gekoppeld, die specifiek zien op de betreffende opdracht. Denk daarbij bijvoorbeeld aan levertijd, plan van aanpak, functionele kenmerken etc. De aanbestedende dienst dient ook voor deze subgunningscriteria weer te geven voor welk percentage deze meetellen bij de beoordeling.