Wat is onteigening?

Hoe werkt een onteigeningsprocedure

25 januari 2013

Voor grote nieuwbouwprojecten heeft de overheid grond nodig, grond die vaak in handen is van bedrijven. Kunnen jij en de gemeente het niet eens worden, dan kan de gemeente een onteigeningsprocedure starten.

Wat houdt de Onteigeningswet in?Onteigening is een manier van gedwongen eigendomsontneming waar jaarlijks duizenden ondernemers in Nederland mee te maken krijgen. De overheid kan echter niet zomaar jouw grond of pand claimen. Het is alleen mogelijk in het algemeen belang, onder bepaalde voorwaarden en in overeenstemming met (inter)nationaal recht. In bepaalde gebieden geldt de Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg). Daarin staat dat je als eigenaar verplicht bent om jouw grond of pand bij verkoop eerst aan de gemeente aan te bieden.

Voor welk doel kan mijn grond worden onteigend?Er zijn verschillende redenen waarvoor de overheid jouw grond of pand nodig heeft. Vaak gaat het om de aanleg van infrastructurele werken als wegen, bruggen, spoorwegen en waterwegen. Of de gemeente wil aandacht besteden aan ruimtelijke ontwikkeling en volkshuisvesting en besluit te zorgen voor nieuwe woningen, kantoren en openbare voorzieningen.

Bezwaar makenAls je het niet eens bent met de onteigeningsplannen, kun je hier lezen hoe je tot twee keer toe bezwaar kunt maken. Het inschakelen van deskundige advies ondersteuning tijdens een onteigeningsprocedure komen op rekening van de overheid.

SchadeloosstellingAls je onteigent wordt heb je recht op een goede financiële vergoeding, in de vorm van een schadeloosstelling. Deze wordt altijd bepaald in geld en is minstens zo groot als de waarde van het bezit. Je mag door onteigening niet achteruit gaan in inkomen of vermogenspositie. Daarnaast bestaat een vergoeding voor waardevermindering van ander bezit en voor bijkomende kosten als verhuiskosten en inkomensschade.

Zijn er uitzonderingen op de wet?

Als je als eigenaar van de grond kan aantonen dat je een nieuwe, door de overheid gewenste bestemming zelf wil en kan realiseren, kan je onteigening voorkomen. Maar als deze plannen teveel afwijken van die van de gemeente (of andere overheid), kan er via de rechter alsnog een onteigeningsprocedure worden ingezet.