Wat is een AOV voor zelfstandige ondernemers?

Welk risico dek je af met een arbeidsongeschiktheidsverzekering?

10 juli 2018 6 minuten

Je inkomen verzekeren voor het geval je arbeidsongeschikt raakt. Een geruststellende gedachte. Wat is een AOV precies?

Met een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) verzeker je de financiële gevolgen van arbeidsongeschiktheid. Zo zorg je dat je geen inkomstenverlies lijdt en dat je onderneming kan blijven voortbestaan.

Sinds 1 augustus 2004 moet je zelf zorgen voor een verzekering, want de Wet Arbeidsongeschiktheidsverzekering Zelfstandigen (WAZ) is afgeschaft. De premie hiervoor zat inbegrepen in de jaarlijkse belastingaanslag. Je kunt nu zelf bepalen of en hoe je de inkomensrisico's  bij arbeidsongeschiktheid wil afdekken.

De beste manier om je tegen arbeidsongeschiktheid te verzekeren is door middel van een AOV. Deze verzekering sluit je af voor telkens vijf jaar. Per maand betaal je een premie. Mocht je dan arbeidsongeschikt worden, heb je onder bepaalde afgesproken voorwaarden recht op een maandelijkse uitkering.

Alternatieve opties

Omdat de premies voor een AOV best wel hoog zijn, hebben veel ondernemers de neiging om geen verzekering af te sluiten. Geen verstandige keuze, want als je niet verzekerd bent en je raakt arbeidsongeschikt heb je vaak alleen nog recht op een bijstandsuitkering.

Als je geen AOV wil, heb je de volgende alternatieve opties:

  • Je kunt zelf geld reserveren;

  • Je kunt een 'individuele arbeidsongeschiktheidsverzekering tegen collectieve voorwaarden' afsluiten. Dit is mogelijk via diverse branche- en beroepsorganisaties. Ook organisaties voor zelfstandigen, zoals de Vereniging Platform Zelfstandige Ondernemers (PZO), CNV Zelfstandigen en FNV Zelfstandigen bieden hun leden deze mogelijkheid;

  • Je kan een vrijwillige Ziektewetverzekering en/of WIA-verzekering bij UWV afsluiten. Deze verzekering geldt als je vanuit een uitkering de start maakt naar zelfstandig ondernemerschap.

Vangnetregeling

Als je beroep een hoog risico op arbeidsongeschiktheid heeft, kan het zijn dat verzekeraars je niet willen verzekeren of dat de premies hoog zijn. In dit geval kan je gebruik maken van de Vangnetregeling via de overheid. Hiervoor kan je in aanmerking komen als je:

  • als startende ondernemer moeilijk verzekerbaar blijkt door bijvoorbeeld een hoog risico op arbeidsongeschiktheid, en je je binnen drie maanden na de start van het bedrijf meldt voor de alternatieve verzekering bij een particuliere verzekeraar;

  • als zelfstandige na herkeuring weer volledig aan het werk kunt en daarmee je WAZ-uitkering verliest.

Let op: Acceptatie van de reguliere verzekering met uitsluitingen en/of duurdere premie lijkt op het eerste gezicht niet altijd aantrekkelijk, maar is toch soms het overwegen waard. De uitkeringsvoorwaarden van de gewone arbeidsongeschiktheidsverzekering kunnen namelijk gunstiger zijn dan die van de alternatieve verzekering.

Sommenverzekering of schadeverzekering

Een AOV kan een vooraf afgesproken bedrag uitkeren (sommenverzekering) of de opgelopen schade verzekeren (schadeverzekering). In het geval van een schadeverzekering zal het inkomen op het moment van arbeidsongeschiktheid wel getoetst en eventueel gecorrigeerd worden.

1. Waarom zou ik een AOV afsluiten?

"Ziek? Ik ben nooit ziek! Daarvoor ga ik geen dure verzekering afsluiten!" Een veelgehoorde reactie als het om een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) gaat. Helaas is het risico vaak groter dan de meeste ondernemers denken. Uit onderzoek van Delta Lloyd (2015) blijkt dat 9 procent van de ondernemers nu (deels) arbeidsongeschikt is en 8 procent dat in het verleden is geweest. Voor ondernemers kan arbeidsongeschiktheid een grote financiële klap betekenen en zelfs een faillissement veroorzaken. 26 procent van de zzp’ers en 51 procent van de ondernemers met personeel heeft inmiddels een AOV afgesloten tegen de financiële risico’s van arbeidsongeschiktheid. De kosten voor een AOV zijn trouwens volledig aftrekbaar van je inkomstenbelasting. Dus waarom zou je het niet doen?

2. Is een AOV verplicht?

Nee. Door de afschaffing van de Wet Arbeidsongeschiktheidsverzekeringen (WAZ) in 2004, bestaan er nu geen wettelijke arbeidsongeschiktheidsvoorzieningen meer voor ondernemers.

3. Hoe duur is een AOV?

Een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) kost je waarschijnlijk ergens tussen de 80 en 400 euro per maand. De hoogte van deze maandelijkse premie is volledig afhankelijk van factoren als leeftijd, verzekerd bedrag, eigenrisicotermijn, eindleeftijd, uitkeringsduur en je beroep. Verzekeraars werken vaak met beroepsklassen om het risico in te schalen. Beroepen die met kantoorwerkzaamheden te maken hebben, worden tot klasse 1 gerekend. Beroepen in beroepsklasse 4 of 5 zijn de zware lichamelijke beroepen. Als je in deze klasse valt, betaal je aanzienlijk meer premie. Hierbij wordt ook gekeken naar hoeveel uur je aan bepaalde werkzaamheden besteedt en of je veel kilometers maakt. Hieronder een globale weergave van de beroepsactiviteiten per beroepsklasse.

  • Beroepsklasse 1: administratieve en adviserende beroepen, management beroepen (lage premie)

  • Beroepsklasse 2: commerciële beroepen, winkeliers

  • Beroepsklasse 3: beroepen met lichte handenarbeid, bijvoorbeeld fotograaf

  • Beroepsklasse 4 en 5: beroepen met zwaardere lichamelijke arbeid (hoge premie)

Aftrekbaar van inkomstenbelasting

De premies die je betaalt zijn volledig aftrekbaar van je inkomstenbelasting, behalve een eventuele risicopremie voor een ongevallendekking. In eerder genoemd onderzoek geeft 39 procent van de ondernemers aan niet te weten dat de kosten voor AOV aftrekbaar zijn. De kosten voor advies en servicekosten zijn niet fiscaal aftrekbaar. Als je arbeidsongeschikt wordt betaal je over de uitgekeerde bedragen wel belasting.

4. Welke verzekeraar is het goedkoopst?

Om je een idee te geven hoeveel AOV-premie je betaalt bij verschillende verzekeringsmaatschappijen, hebben we een paar voorbeeldsituaties opgesteld. Welke maandelijkse premies betalen een organisatie-adviseur van 38 jaar, een bakker van 48 jaar, een fotograaf van 25 jaar en een timmerman van 54 jaar? Bekijk de rekenvoorbeelden.

Bij de meeste verzekeraars kun je zelf online berekenen hoe hoog jouw premie uitvalt.

5. Hoe kan ik de kosten van een AOV beperken?

De offerte van een arbeidsongeschiktheidsverzekering kan hoger uitvallen dan je gehoopt had. Wat kun je als ondernemer doen om de premie van de AOV te verlagen? Kijk in overleg met je verzekeraar of adviseur of je enkele factoren bij kunt stellen: let op dit gaat wel ten koste van je dekking. Dus bereken hoeveel risico jij zelf kunt en wil lopen. Adviseur Roel de Jong geeft een paar tips. Bekijk de video.

Wat zijn belangrijke criteria?

  • Het type beroep dat je uitoefent is een belangrijk criterium voor verzekeraars. Aan de hand hiervan kunnen ze nagaan hoe groot het risico is dat ze moeten uitkeren. Ook de hoogte van de premie wordt onder andere op basis van het type beroep bepaald. Het kan zijn dat je bij verschillende verzekeraars in andere risicogroepen wordt ingedeeld. Dat kan premie schelen. Het is dus de moeite waard om verschillende verzekeraars te benaderen voor een AOV.

  • Ook de eindleeftijd is van belang. Je kiest hiervoor de leeftijd waarop je wil stoppen met werken. Voor groepen met een hoge risicofactor gelt dat de keuze voor de eindleeftijd beperkt is. 55, 60, 62, 65 of 67. Als je 60 als eindleeftijd kiest, betaal je minder premie dan als je 65 kiest. Toch is het niet aan te bevelen om voor de 'goedkopere' optie te gaan. Het is belangrijk om je pensioen aan te laten sluiten op de eindleeftijd van je AOV. Als je op je 40e blijvend arbeidsongeschikt raakt, je pensioen pas vanaf je 67e uitkeert en je eindleeftijd bij je AOV op 60 staat, heb je een financieel gat van 7 jaar.

  • Met de risicoperiode bepaal je de periode waarin je geen verzekering ontvangt nadat je arbeidsongeschikt bent geworden. Die periode moet je zelf financieel zien te overbruggen. Je kan kiezen uit 14, 30, 60, 90 of 180 dagen. Hoe langer de risicoperiode, hoe lager de premie.

Lees in dit artikel hoe je de kosten van je premie zo laag mogelijk kunt houden.

Wat doet een tussenpersoon?

De meeste verzekeraars bieden hun AOV via een tussenpersoon aan. Hij of zij zoekt dan voor je uit welke AOV het beste bij je past. Je betaalt je tussenpersoon een provisie. Het kan ook zijn dat je tussenpersoon een uurtarief rekent, dan hoef je geen provisie te betalen. De taak van de tussenpersoon is om je op de hoogte te houden van veranderingen in de voorwaarden, maar ook om veranderingen in je eigen situatie op te merken en te kijken of er gevolgen zijn voor je AOV.

Tips

  • Een AOV-contract is meestal voor vijf jaar. Bij wisselingen in het bedrijf of in de thuissituatie van de ondernemer kan het verstandig zijn om je AOV aan te passen. 

  • De premie die je voor de verzekering betaalt, is 100% fiscaal aftrekbaar. Dat betekent wel dat de uitkering ook belastbaar is.  

  • Bij het afsluiten van een verzekering is het belangrijk om je niet blind te staren op de hoogte van de premie. Uiteindelijk moet je de meest passende arbeidsongeschiktheidsverzekering hebben en niet de meest goedkope.

  • Let goed op of er dingen zijn uitgesloten van de AOV. Soms wordt arbeidsongeschiktheid door psychische aandoeningen bijvoorbeeld niet vergoed. Een tussenpersoon kan je helpen om de addertjes onder het gras te traceren. 

Meer weten over de arbeidsongeschiktheidsverzekering? Vind het antwoord op je vraag in de veelgestelde vragen