Wat zijn financiële ratio's?

Rentabiliteit, solvabiliteit en liquiditeit

25 maart 2020 03 november 2020

Het is erg belangrijk dat je als ondernemer weet hoe je onderneming er financieel voor staat. Financiële ratio's kan je hier goed voor gebruiken. Hier lees je wat deze termen inhouden en wat je er als ondernemer mee kan.

Waar wil jij in groeien?

Wat zijn financiële ratio's?

Om de financiële ontwikkeling van een onderneming te kunnen volgen, wordt niet alleen naar de balans en winst- en verliesrekening van een onderneming gekeken. Je kijkt hiervoor namelijk ook naar de onderlinge verbanden in die overzichten over een langere tijd. Deze onderlinge verbanden noemen we ook wel ratio’s of kengetallen. Je kunt aan deze getallen zien of een onderneming financieel in een stijgende of dalende lijn zit. We leggen hieronder de belangrijkste ratio's uit.

Wat voor verschillende ratio's zijn er en wat kan ik ermee?

De meest gebruikte ratio's zijn de liquiditeitsratio, de solvabiliteitsratio en de rentabiliteitsratio. Ze  worden berekend met gegevens uit de balans en de winst- en verliesrekening.

Liquiditeit

De liquiditeit van je onderneming laat zien in hoeverre je onderneming in staat is om aan de direct (op korte termijn) opeisbare verplichtingen te kunnen voldoen. Dus of je je kortlopende schulden kunt betalen zonder daarvoor een lening of andere nieuwe financiële bron te gebruiken. De bekendste liquiditeitsratio is de current ratio. Die bereken je als volgt met gegevens van je balans:

Current ratio: Vlottende activa + liquide middelen / Kort vreemd vermogen

Vlottende activa zijn zaken die binnen één jaar in geld omgezet kunnen worden. Ook liquide middelen (geld) vallen hieronder. Het kort vreemd vermogen bestaat uit middelen die je onderneming slechts voor een korte tijd beschikbaar heeft, in elk geval korter dan één jaar. Is de uitkomst hiervan hoger dan 1, dan wil dat zeggen dat er op korte termijn voldoende 'liquiditeit' is om aan de korte schulden te voldoen. Een uitkomst lager dan 1 kan leiden tot liquiditeitsproblemen. Als deze problemen van langdurige aard zijn, kan een onderneming uiteindelijk failliet gaan. Als je current ratio hoger dan 1,5 is, heb je teveel liquide middelen. Die zou je beter kunnen investeren in de groei van je bedrijf.

Een ander liquiditeitsratio is de quick ratio. Die geeft aan in hoeverre je meteen in staat bent aan je verplichtingen te voldoen, in plaats van op korte termijn. De voorraden tellen hierbij niet mee, omdat je die niet meteen in geld kunt omzetten. De gewenste uitkomst van de quick ratio is 0,5 tot 1. De quick ratio bereken je als volgt.

Quick ratio: (Vlottende activa + liquide middelen - voorraad) / Kort vreemd vermogen

Download:
Bereken de financiële toekomst van je bedrijf

Solvabiliteit

De solvabiliteit van een onderneming geeft inzicht in de mate waarin je onderneming aan haar verplichtingen kan voldoen. Het laat ook zien in hoeverre je afhankelijk bent van schuldeisers. De solvabiliteitsratio wordt bijvoorbeeld door de bank gebruikt als je een kredietaanvraag doet. De solvabiliteitsratio bereken je ook met gegevens uit de balans. 

Solvabiliteit: Eigen vermogen / Totaal vermogen X 100%

Eigen vermogen is het bedrag wat je als ondernemer zelf in je onderneming hebt geïnvesteerd. Solvabiliteit geeft de verhouding weer van het eigen vermogen ten opzichte van het totaal vermogen. Ook kun je hieruit afleiden wat de verhouding is tussen het vreemd vermogen en het totaal vermogen. De bank ziet jouw onderneming als 'financieel gezond' als de uitkomst ligt tussen de 25 en de 40 procent. Al is dit wel enigszins afhankelijk van je branche en ondernemingsvorm. Met name in wat moeilijkere tijden is het echter wel zo fijn dat het solvabiliteitsratio niet té laag is, als de inkomsten tijdelijk wat kunnen teruglopen en de schuldenlast wel gewoon door gaat.

Rentabiliteit

De rentabiliteit laat het verband zien tussen het financiële resultaat van je onderneming en het geïnvesteerde vermogen. Hierbij gaat het niet alleen om de kosten van het vermogen, maar ook om de opbrengst van het totale vermogen. Die kun je dan uitdrukken in een percentage van het totale vermogen. Dit wordt de rentabiliteit van het totaal vermogen (RTV) genoemd. Deze wordt berekend met cijfers uit de winst- en verliesrekening en de balans en ziet er als volgt uit:

RTV: (Nettowinst + betaalde rente) / Totaal vermogen X 100%

Als je onderneming een VOF of een eenmanszaak is, moet van de nettowinst nog wel een gewaardeerd ondernemersloon worden gehaald.

Je kunt ook de rentabiliteit van het eigen vermogen berekenen. Je kunt zo zien of het geïnvesteerde eigen vermogen het ook waard is geweest. Deze ratio noemt men de rentabiliteit van het eigen vermogen (REV) en wordt ook berekend met cijfers uit de winst- en verliesrekening en de balans. De berekening ziet er als volgt uit:

REV: Nettowinst / Eigen vermogen X 100%

Ook hier geldt dat als je onderneming een VOF of een eenmanszaak is, een gewaardeerd ondernemersloon van de nettowinst moet worden afgehaald.

Een hoop termen en een hoop rekensommen om te maken. Kom je hier zelf niet uit, heb je een vraag over jouw onderneming of wil je ergens anders meer over weten? Stel dan je vraag aan een van onze MKB-adviseurs.