Zo’n 650 zzp’ers die betrokken waren bij de afhandeling van de toeslagenaffaire dreigen alsnog geconfronteerd te worden met naheffingen en forse boetes. Dat terwijl eerder was toegezegd dat eventuele fiscale risico’s door de overheid zouden worden gecompenseerd. De zaak leidt tot kritiek op het kabinet en zorgt voor onzekerheid onder zelfstandigen die voor de overheid werken.
Dreigende naheffingen en boetes
De Belastingdienst kan naheffingen opleggen omdat de betrokken zelfstandigen mogelijk als schijnzelfstandigen hebben gewerkt binnen het ministerie. In sommige gevallen kunnen boetes oplopen tot circa € 10.000 per persoon.
Het totale bedrag aan naheffingen wordt geschat op ongeveer € 6 miljoen. Het gaat om zzp’ers die een cruciale rol speelden in de hersteloperatie voor gedupeerde ouders van de toeslagenaffaire.
Eerdere toezegging ingetrokken
De situatie is opvallend, omdat deze groep eind 2024 juist werd gevraagd om door te werken. Zonder hun inzet zou de afhandeling van dossiers vertraging oplopen. Daarbij werd destijds expliciet toegezegd dat eventuele fiscale gevolgen – zoals naheffingen – door de overheid zouden worden vergoed.
Die toezegging is inmiddels ingetrokken. Waarom dat is gebeurd, blijft onduidelijk. Het ministerie van Financiën geeft geen inhoudelijke toelichting en verwijst naar de fiscale geheimhoudingsplicht.
Strengere handhaving op schijnzelfstandigheid
Sinds begin 2025 controleert de Belastingdienst strenger op schijnzelfstandigheid, ook binnen de overheid zelf. Daarmee volgt de overheid dezelfde lijn die ook voor bedrijven geldt.
Staatssecretaris Eelco Eerenberg laat weten dat niet op individuele gevallen kan worden ingegaan. Staatssecretaris Sandra Palmen benadrukt dat de overheid zich aan dezelfde regels moet houden en een voorbeeldfunctie heeft.
Kritiek op rol overheid
De zaak roept kritiek op, omdat de overheid eerder een andere verwachting heeft gewekt bij de betrokken zelfstandigen. Bemiddelaar Vanberkel Professionals spreekt namens een deel van de zzp’ers van een zorgwekkende situatie. Zij stellen dat er sprake is van een “rondpompactie”, waarbij geld binnen de overheid wordt verplaatst terwijl de rekening bij zelfstandigen terechtkomt.
Onder de betrokken zzp’ers is de onrust groot. Zij voelen zich in de steek gelaten, juist omdat zij werkten aan het herstellen van een maatschappelijk schandaal.
