De zzp-markt staat onder druk door aanhoudende politieke discussie en onzekerheid over wetgeving. Toch blijkt dat de meeste zelfstandigen in de praktijk gewoon voldoen aan de regels. Uit data van SharePeople blijkt dat ruim 90% van de zzp’ers aantoonbaar onderneemt volgens de geldende criteria.
Aantal zzp’ers daalt voor het eerst in jaren
Volgens cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek daalde het aantal zzp’ers in 2025 met 62.000. Het is de eerste krimp in jaren en wordt vooral toegeschreven aan onzekerheid over regelgeving en handhaving.
Tegelijkertijd is die onrust volgens experts niet voor iedereen terecht. Een deel van de uitstroom betreft waarschijnlijk schijnzelfstandigen. Het Centraal Planbureau schat dat circa 260.000 zzp’ers juridisch als werknemer gezien zouden moeten worden.
Meeste zzp’ers tonen duidelijk ondernemerschap
De analyse van meer dan 1.600 zelfstandigentoetsen laat een consistent beeld zien van actief ondernemerschap. Vrijwel alle deelnemers staan ingeschreven bij de Kamer van Koophandel en beschikken over een btw-identificatienummer. Ook haalt ruim 92% het inkomen uit winst en loopt het merendeel financieel risico bij wanbetaling.
Daarnaast investeert bijna 95% zelf in materialen of opleiding en voert vrijwel iedereen een actuele administratie. Opvallend is ook dat bijna 80% voor meerdere opdrachtgevers werkt, een belangrijk kenmerk van zelfstandig ondernemerschap.
Volgens Cosmas Blaauw bevestigen deze cijfers dat veel zelfstandigen onnodig twijfelen aan hun positie. “De meeste ondernemers doen het gewoon goed, maar weten dat zelf niet altijd,” stelt hij.
Toets biedt houvast voor zzp’er en opdrachtgever
De zelfstandigentoets kan volgens SharePeople dienen als praktisch hulpmiddel in een onzekere periode. Door ondernemerschap concreet te onderbouwen, kunnen zowel zzp’ers als opdrachtgevers beter aantonen dat zij binnen de regels opereren.
Dat is relevant zolang nieuwe wetgeving, zoals de aangekondigde Zelfstandigenwet, nog in ontwikkeling is. In de tussentijd zoeken veel ondernemers naar manieren om risico’s te beperken en duidelijkheid te creëren.
AOV blijft belangrijk aandachtspunt
Een belangrijk knelpunt blijft de financiële zekerheid bij ziekte. Uit de data blijkt dat 34% van de zzp’ers nog geen voorziening heeft voor arbeidsongeschiktheid.
Met de komst van een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) wordt dit steeds urgenter. Ondernemers zullen zich niet alleen juridisch, maar ook financieel beter moeten voorbereiden op de toekomst.
Onrust niet voor iedereen terecht
De combinatie van dalende zzp-aantallen en stevige politieke discussie zorgt voor een gespannen markt. Toch laten de cijfers zien dat een groot deel van de zelfstandigen structureel voldoet aan de kenmerken van ondernemerschap.
Voor deze groep lijkt de huidige onrust dan ook deels onterecht. Tegelijkertijd blijft het voor ondernemers belangrijk om hun positie goed te onderbouwen en financiële risico’s af te dekken.
