Hoe laat je medewerkers leren via een intern leertraject?

Verbeter de leerprocesen in de organisatie!

17 september 2012

Leren op het werk blijft vaak beperkt tot cursussen. Van een ‘lerende organisatie’ is bij veel mkb-bedrijven nog geen sprake, terwijl daarin makkelijk stappen te nemen zijn.Ga daarbij uit van de kennis en inzichten van je werknemers.

Veruit de meeste werknemers zijn zeer bereid om te leren in hun werk, zo blijkt uit onderzoek. Ook weten ze van zichzelf op welke terreinen hun ontwikkelpunten liggen. Toch levert scholing vaak nog te weinig op. Naast een gebrek aan visie op scholing, schort het vooral aan doordachte leerprocessen: de manager besluit doorgaans wat voor cursus een medewerker ‘moet’ volgen. Wat de medewerker zélf het beste lijkt, daar wordt aan voorbijgegaan.

Bekijk het vanuit de werknemer

Om leerprocessen structureel te verbeteren, zul je behalve de bedrijfsdoelstellingen juist de medewerkers als vertrekpunt moeten nemen. Zij weten niet alleen beter waarin ze zich willen ontwikkelen, maar zien ook wat er goed of slecht gaat in hun werk.

Zelfsturend leren

Leerprocessen in een lerende organisatie gaan voor een deel uit van de zelfsturing van de werknemers. Het management vervult daarbij een faciliterende rol als leercoach; je luistert naar de wensen en ideeën van de werknemers en verzorgt de voorwaarden die zelfsturing en kennisdeling mogelijk maken.

Zijn medewerkers niet gewend zichzelf te sturen, dan zul je ze dit moeten aanleren: laat ze initiatief nemen tijdens cursussen en nadenken over wat ze willen leren en hoe. Aanvankelijk is het slim hier periodiek groepen voor bijeen te laten komen. Resultaten kunnen teruggekoppeld worden in een Persoonlijk -, of Team Ontwikkeling Plan. De leercoach kan vervolgens met de medewerker de plannen doornemen en uitwerken.

Intervisie

Twee andere methoden die goed ingezet kunnen worden, zijn taakroulatie en intervisie. Bij een intervisiegroep komen vijf tot tien medewerkers (soms van diverse afdelingen) wekelijks of maandelijks bij elkaar om van elkaar te leren en te praten over hun functioneren. In een gestructureerd gesprek behandelen collega’s cases van problemen die ze tegenkomen in het werk.

Op basis van de gesprekken leren ze hoe anderen met hindernissen omgaan en doen ze ideeën op hoe ze de problemen aan kunnen pakken. Voor intervisie is het essentieel dat deelnemers overeenkomstige verwachtingen hebben. Vergelijkbaar met intervisiegroepen zijn kwaliteitskringen. Deze gespreksgroepen gaan niet in op het persoonlijk functioneren, maar richten zich verbetering van de werkresultaten.

Taakroulatie

Wanneer intervisie hand in hand gaat met taakroulatie biedt dat veel ruimte om te leren. Taakroulatie is het afwisselen van diverse werkzaamheden die normaal door verschillende collega’s uitgevoerd worden. Door het rouleren ontstaat begrip voor het werk van de ander, is er meer plezier in het werk en kunnen medewerkers nieuwe ervaring opdoen. Daaruit komt ook meer feedback voor de verbetering van processen.

Interne stage

Nog verder dan taakroulatie gaat de interne stage. Hiermee bied je werknemers de kans om voor een vastgestelde periode op een andere afdeling te werken en daar ervaring op te doen. Dit is vaak niet alleen uitdagend voor degene die stage loopt, maar zorgt ook voor een frisse blik op de betreffende afdeling.

Meester-gezel relatie

Tenslotte zijn er verschillende vormen waarbij ervaren krachten minder ervaren medewerkers op sleeptouw nemen. Een voorbeeld is de meester-gezelrelatie, waarbij een jongere werknemer in de leer gaat bij een ervaren vakman en de kneepjes van het vak leert. Zeker als dit gekoppeld wordt aan een Erkenning van Verworven Competenties (EVC) is dit waardevol. Een andere optie is een coachingsituatie, waarbij een ervaren kracht als sparring partner dient om het functioneren te verbeteren.

Leerdoelen

Ook als leerprocessen tot stand komen door zelfsturing, is het altijd nodig om in overleg de leerdoelen vast te stellen en na te gaan of die aansluiten bij de bedrijfsdoelstellingen. Door het initiatief en de invulling zoveel mogelijk bij de medewerker te leggen, ontstaat een productief leerproces.

Online tips en tools om van te leren!

Wil je meteen aan de slag om meer uit je personeel te halen? De deelnemende brancheorganisaties hebben een aantal handige tips en tools online staan die je verder kunnen helpen. Bijvoorbeeld over het opstellen van een Persoonlijk Ontwikkelings Plan, het voeren van een functioneringsgesprek, de fiscale voordelen van scholing en nog veel meer! Alle tools op een rijtje.