Basis boekhouding: zelf aan de slag

Dit zijn de belangrijkste termen

mappen, archief, boekhouding

De basis boekhouding kun je prima zelf doen. Enige basiskennis van boekhouden is wel handig. Daarom vind je hier een korte uitleg over de jaarrekening, de balans en de winst-en-verliesrekening.

Tegenwoordig zijn er ontelbaar veel mogelijkheden van online boekhouding die je veel werk uit handen. Zo wordt er automatisch een winst- en verliesrekening opgemaakt en doorloop je met enkele simpele stappen de btw-aangifte. Toch is het nu ook weer niet zo dat een boekhouder of accountant compleet overbodig is. De aangifte inkomstenbelasting is bijvoorbeeld wel degelijk een klus die expertise vereist. De basis boekhouding kun je met enige kennis van boekhouding wel prima zelf doen. Om je op weg te helpen leggen we enkele belangrijke financiële aspecten uit. 

Basis boekhouden uitleg

De jaarrekening 

Een belangrijk onderdeel van de basis boekhouding is de jaarrekening van je onderneming. Dit is een verzameling van: 

  • De balans 

  • Winst- en verliesrekening 

  • Toelichting op beide 

Lees ook: hoe maak ik een jaarverslag?

Balans 

De balans geeft een momentopname weer, meestal op 31 december, van alle bezittingen en schulden. Op de balans staan links alle bezittingen (activa) en rechts alle schulden (passiva) van je onderneming.  

De activa, je bezittingen, kun je onderverdelen in vaste en vlottende activa. Het verschil tussen deze twee activa, is de tijd waarin je ze verbruikt.  

  • Vaste activa, zoals bijvoorbeeld computers en inventaris (materiële vaste activa) gaan langer mee dan een jaar.  

  • Vlottende activa, zoals voorraden of debiteuren veranderen binnen een jaar. 

  • Daarnaast is er ook nog het onderscheid tussen materiële en immateriële vaste activa, ofwel tastbaar (bijvoorbeeld computers of machines) of niet tastbare zaken (bijvoorbeeld licenties of goodwill). 

Het geld op je bankrekening (liquide middelen) staat ook aan de activa kant. 

De passiva geven de manier aan waarop je je bezittingen hebt gefinancierd. Dit kan met eigen vermogen (bezittingen minus schulden) of met vreemd vermogen. Een combinatie van beiden is ook gebruikelijk.  

In het vreemd vermogen maakt men een onderscheid tussen:

  • lang vreemd vermogen (schulden langer dan een jaar) en 

  • kort vreemd vermogen (schulden korter dan een jaar). 

Aan de passivakant staan ook je crediteuren, de schulden die je nog moet betalen aan bijvoorbeeld je leveranciers. 

Winst- en verliesrekening 

De winst- en verliesrekening, ook wel de resultatenrekening genoemd, is een overzicht van alle opbrengsten en alle kosten in een bepaalde periode (meestal een boekjaar). In dit overzicht kan je zien hoe de financiële prestaties zijn geweest van je onderneming, uitgedrukt in het bedrijfsresultaat (opbrengsten minus kosten). 

Lees meer over de winst- en verliesrekening

Tip basis boekhouding

Als je zelf bezig gaat met basis boekhouden, zorg dan dat je in ieder geval wat basiskennis boekhouden opdoet. Bekijk ook deze 4 stappen om je zakelijke administratie op te zetten

Overleg met je boekhouder of accountant hoe je het beste zelf je boekhouding kan voeren en welke rol hij of zij daarbij kan vervullen; zoals de jaarlijkse aangifte inkomstenbelasting. 

Meer weten over de basis van boekhouding?

Meer weten of het opzetten en bijhouden van je administratie? Download gratis onze whitepaper ‘Eerste hulp bij administratie’

Whitepaper: Eerste hulp bij administratie

GRATIS

Veel gestelde vragen

Wat is de basis van boekhouding?

Om te weten hoe je administratie in elkaar steekt, moet je minimaal begrijpen wat een jaarrekening is, hoe de balans is opgebouwd en hoe je tot een winst- en verliesrekening komt. Daarbij komen onderwerpen als debiteuren, crediteuren, activa en passiva ook aan bod.

Martin de Coninck

Auteur

Martin de Coninck

Vanuit mijn werk als freelance copywriter ervaar ik hoeveel er komt kijken bij ondernemen. Tijd is schaars en kennis bijspijkeren op het gebied van ondernemen schiet er al snel bij in. Juist als copywriter vind ik het belangrijk om de tijd te nemen onderwerpen goed te begrijpen en te onderzoeken. Door het vervolgens begrijpelijk op te schrijven wil ik ondernemers kennis bieden en tijd besparen, zodat zij het beste uit hun bedrijf kunnen halen.