Hoe werkt de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) bij bedrijfsopvolging?

Uitleg van de regeling, de voorwaarden en het belastingvoordeel bij bedrijfsoverdracht

Met de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) kun je een onderneming fiscaal voordelig erven of geschonken krijgen. Als je een bedrijf overneemt, betaal je dankzij deze regeling vaak minder erf- of schenkbelasting. Daardoor blijft er meer vermogen in het bedrijf. In dit artikel lees je wat de bedrijfsopvolgingsregeling inhoudt, hoe de BOR werkt en aan welke voorwaarden je moet voldoen.

Jonge vrouw volgt ouders op als eigenaar bedrijf
Eerste hulp bij bij bedrijfsovername - Hero

Eerste hulp bij bedrijfsovername

Wat is de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR)?

De BOR, ook wel bedrijfsopvolgingsfaciliteit (BOF), is een fiscale regeling  voor de overdracht van een onderneming via schenking of erfenis. Dankzij deze regeling betaalt de opvolger vaak minder erf- of schenkbelasting.

De BOR bij familiebedrijven

De BOR wordt in de praktijk vaak toegepast bij de overdracht van een familiebedrijf. Zonder deze fiscale regeling kan de overdracht leiden tot een flinke belastingaanslag. Dat kan het voortbestaan van het bedrijf in gevaar brengen. Bijvoorbeeld wanneer een opvolger het nieuw verworven bedrijf moet verkopen om aan de belastingverplichting te voldoen.

Hoe werkt de BOR bij bedrijfsopvolging?

Wanneer je een onderneming erft of geschonken krijgt en deze voortzet, bijvoorbeeld omdat je een bedrijf overneemt van een familielid, kun je gebruikmaken van de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR). Daarmee krijg je een vrijstelling op de erf- of schenkbelasting over het ondernemingsvermogen.

De regeling werkt in grote lijnen als volgt:

  • een groot deel van het ondernemingsvermogen is vrijgesteld van belasting

  • over een deel boven de vrijstellingsgrens geldt een gedeeltelijke vrijstelling

Hierdoor hoeft bij bedrijfsopvolging vaak minder belasting te worden betaald. Dat voorkomt dat een onderneming moet worden verkocht om de belasting te kunnen voldoen. De exacte hoogte van de vrijstelling wordt periodiek aangepast.

Hoe hoog is de vrijstelling bij de BOR?

Bij toepassing van de bedrijfsopvolgingsregeling geldt een ruime vrijstelling voor het ondernemingsvermogen.

Op dit moment geldt:

  • 100% vrijstelling over de eerste (grofweg) € 1,5 miljoen aan ondernemingsvermogen

  • 75% vrijstelling over het bedrag daarboven

Wanneer betaal je ondanks de BOR nog belasting?

De exacte vrijstellingsgrens wordt periodiek aangepast. Daardoor kan het bedrag per jaar iets veranderen. Dankzij deze vrijstelling betalen opvolgers bij veel mkb-bedrijven geen of aanzienlijk minder erf- of schenkbelasting bij de overdracht van een onderneming. Er kan bijvoorbeeld nog belasting verschuldigd zijn als:

  • de waarde van het bedrijf boven de actuele vrijstellingsgrens uitkomt, of

  • een deel van het vermogen wordt gezien als beleggingsvermogen in plaats van ondernemingsvermogen.

Dit zijn de voorwaarden van de BOR

Om gebruik te kunnen maken van de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) moet je aan een aantal voorwaarden voldoen. Deze voorwaarden moeten ervoor zorgen dat de regeling alleen wordt gebruikt bij echte bedrijfsopvolging.

Actieve onderneming

De BOR geldt alleen voor actieve ondernemingen. Vermogen dat voornamelijk bestaat uit beleggingen, zoals aandelenportefeuilles of verhuurd vastgoed, valt meestal niet onder de regeling.

Bezitseis

De vorige eigenaar moet het bedrijf een bepaalde periode in bezit hebben gehad:

  • bij schenking: minimaal vijf jaar

  • bij vererving: minimaal één jaar

Voortzettingseis

Als je de onderneming overneemt, moet je deze ook daadwerkelijk voortzetten. Hiervoor geldt een voortzettingstermijn van meerdere jaren.

Bij verkoop van de onderneming of beëindiging binnen deze periode kan de Belastingdienst de vrijstelling (deels) terugdraaien.

Leeftijdseis bij schenking

Bij een schenking moet de ontvanger van het bedrijf minimaal 21 jaar oud zijn om gebruik te kunnen maken van de BOR.

Recente wijzigingen in de bedrijfsopvolgingsregeling

De bedrijfsopvolgingsregeling wordt regelmatig aangepast. Het doel daarvan is om de regeling beter aan te laten sluiten bij echte bedrijfsopvolging en misbruik te voorkomen.

Enkele belangrijke wijzigingen van de afgelopen jaren zijn:

  • Een hogere vrijstelling voor ondernemingsvermogen, waardoor een groter deel van de bedrijfswaarde belastingvrij kan worden overgedragen.

  • Het vervallen van de doelmatigheidsmarge. Hierdoor wordt beleggingsvermogen minder snel als ondernemingsvermogen gezien.

  • Een kortere voortzettingstermijn voor nieuwe bedrijfsopvolgingen. De onderneming moet nog steeds meerdere jaren worden voortgezet om de vrijstelling te behouden.

  • Een minimumleeftijd van 21 jaar bij schenking, om te voorkomen dat ondernemingen te vroeg worden overgedragen.

Door deze wijzigingen richt de BOR zich sterker op ondernemers die een bedrijf daadwerkelijk voortzetten.

Hoe maak je gebruik van de BOR?

Wil je gebruikmaken van de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR)? Dan moet je bij de aangifte erfbelasting of schenkbelasting aangeven dat je een beroep doet op de regeling.

De Belastingdienst beoordeelt vervolgens of de overdracht aan alle voorwaarden voldoet. Denk daarbij onder meer aan de bezitseis, de voortzettingseis en het onderscheid tussen ondernemingsvermogen en beleggingsvermogen.

Advies bij bedrijfsopvolging

Omdat de regels rondom bedrijfsopvolging complex kunnen zijn, schakelen veel ondernemers een belastingadviseur of financieel adviseur in. Die kan helpen bij het voorbereiden van de overdracht en beoordelen of je optimaal gebruikmaakt van de BOR.

Hoe werkt het als je zelf een bedrijf overdraagt?

Het kan ook zijn dat je zelf een onderneming overdraagt, bijvoorbeeld aan een familielid of opvolger binnen het bedrijf. In dat geval kun je gebruikmaken van de doorschuifregeling (DSR).

Met deze regeling kan de onderneming worden overgedragen zonder dat je direct belasting betaalt over de stakingswinst. De belastingclaim wordt als het ware doorgeschoven naar de opvolger.

Bedrijfsopvolgingsregeling en doorschuifregeling

De doorschuifregeling wordt vaak gebruikt in combinatie met de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR). Waar de BOR het belastingvoordeel voor de nieuwe eigenaar regelt, zorgt de DSR ervoor dat de overdrager niet direct belasting hoeft te betalen over de overdracht.

Blijf op de hoogte van actuele voorwaarden en pak je fiscale voordeel

De bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) maakt het mogelijk om een onderneming fiscaal voordelig over te dragen aan de volgende generatie. Dankzij de vrijstelling voor ondernemingsvermogen kan een bedrijf vaak worden voortgezet zonder dat er direct een hoge belastingdruk ontstaat.

Omdat de regeling verschillende voorwaarden kent en regelmatig wordt aangepast, is het verstandig om vooraf goed te bekijken hoe de BOR in jouw situatie werkt.

Wat vind je van dit artikel?

Martin de Coninck

Auteur

Martin de Coninck

Vanuit mijn werk als freelance copywriter ervaar ik hoeveel er komt kijken bij ondernemen. Tijd is schaars en kennis bijspijkeren op het gebied van ondernemen schiet er al snel bij in. Juist als copywriter vind ik het belangrijk om de tijd te nemen onderwerpen goed te begrijpen en te onderzoeken. Door het vervolgens begrijpelijk op te schrijven wil ik ondernemers kennis bieden en tijd besparen, zodat zij het beste uit hun bedrijf kunnen halen.