Innovatie kost tijd en geld. Met de WBSO (Wet bevordering speur- en ontwikkelingswerk) helpt de overheid ondernemers om de kosten van research en development (R&D) te verlagen. In dit artikel lees je hoe dat werkt, wanneer je in aanmerking komt en hoe je de WBSO aanvraagt.
Wat is de WBSO-subsidie?
De WBSO (Wet bevordering speur- en ontwikkelingswerk) is een fiscale regeling van de overheid waarmee bedrijven en zelfstandigen belastingvoordeel krijgen voor research en development (R&D). Met de WBSO kun je een deel van de loonkosten en andere kosten voor innovatie verlagen. Jaarlijks maken bijna 19.000 bedrijven gebruik van de WBSO-regeling.
Wat levert de WBSO op?
Met de WBSO kun je onder andere:
een deel van de loonkosten voor R&D verlagen via belastingvoordeel
kosten en uitgaven voor innovatie aftrekken
als zelfstandige gebruikmaken van S&O-aftrek
als startend innovatief bedrijf extra voordeel krijgen
meer onderzoek en ontwikkeling financieren
Wat is speur- en ontwikkelingswerk?
De WBSO ondersteunt ondernemers die speur- en ontwikkelingswerk (S&O) uitvoeren, ook wel research en development (R&D) genoemd. Dit kan gaan om technisch-wetenschappelijk onderzoek of de ontwikkeling van technisch nieuwe producten, software of productieprocessen. De ontwikkeling moet technisch nieuw zijn voor je bedrijf en eindigt wanneer de werking is aangetoond met bijvoorbeeld een prototype of model.
Wanneer kom je in aanmerking voor de WBSO?
Je komt in aanmerking voor de WBSO-subsidie als je werkt aan technologische innovatie binnen je bedrijf. Het kan gaan om de ontwikkeling van nieuwe producten, software of productieprocessen, maar ook om technisch-wetenschappelijk onderzoek.
De belangrijkste voorwaarde is dat het gaat om speur- en ontwikkelingswerk (S&O) dat technisch nieuw is voor jouw organisatie.
Je kunt WBSO aanvragen voor:
ontwikkeling van nieuwe producten, programmatuur of productieprocessen
technische verbetering van bestaande producten of processen
technisch-wetenschappelijk onderzoek (TWO)
Belangrijke WBSO-voorwaarden
Om gebruik te maken van de WBSO moet je aan een aantal voorwaarden voldoen. De belangrijkste zijn:
Je ontwikkelt zelf een technisch nieuw product, proces of software of doet technisch-wetenschappelijk onderzoek
De S&O-activiteiten vinden plaats binnen de EU
Je werkt planmatig aan het project, bijvoorbeeld met een projectplan of ontwikkelfases
Je onderneming betaalt loonbelasting of inkomstenbelasting
Je vraagt de WBSO aan voordat de S&O-werkzaamheden starten
Publieke kennisinstellingen komen niet in aanmerking voor de WBSO.
Verschil tussen bedrijven met personeel en zzp’ers
De voorwaarden voor de WBSO zijn deels afhankelijk van de rechtsvorm van je onderneming. Daarbij maakt de regeling onderscheid tussen:
Bedrijven met personeel. Die krijgen voordeel via een vermindering van de loonheffing.
Zelfstandig ondernemers (zzp’ers). Die kunnen gebruikmaken van een vaste S&O-aftrek.
Hoeveel belastingvoordeel kun je krijgen met de WBSO?
De hoogte van het voordeel dat je via de WBSO krijgt, hangt af van je situatie. Voor bedrijven met personeel gaat het om een vermindering van de loonheffing voor medewerkers die aan speur- en ontwikkelingswerk (S&O) werken. Zzp’ers krijgen een vaste aftrek op hun winst.
Hoeveel voordeel je precies krijgt, hangt onder andere af van:
het aantal S&O-uren
het S&O-uurloon
de kosten en uitgaven voor het innovatieproject
of je starter bent
De percentages worden jaarlijks door de overheid vastgesteld.
WBSO voordeel voor bedrijven met personeel
Voor bedrijven met personeel bestaat het voordeel uit een vermindering van de loonbelasting voor medewerkers die aan S&O-werkzaamheden werken.
In 2026 gelden de volgende percentages:
36% voordeel over de eerste € 391.020 S&O-loonkosten
16% voordeel over het bedrag daarboven
50% voordeel voor startende innovatieve bedrijven in de eerste schijf
Daarnaast kun je bepaalde kosten en uitgaven voor het S&O-project opvoeren.
Voorbeeldberekening WBSO
Stel dat een bedrijf € 200.000 aan S&O-loonkosten maakt.
Berekening:
S&O-loonkosten: € 200.000
WBSO-percentage eerste schijf: 36%
€ 200.000 × 36% = € 72.000 WBSO-voordeel
Dit bedrag mag het bedrijf aftrekken van de loonheffing die het moet afdragen aan de Belastingdienst. Als het bedrijf normaal bijvoorbeeld € 120.000 loonheffing betaalt, wordt dat door de WBSO € 48.000. Het voordeel verlaagt dus direct de personeelskosten van het innovatieproject.
Extra voorbeeld (boven eerste schijf)
Als een bedrijf € 500.000 aan S&O-loonkosten heeft:
eerste € 391.020 × 36% = € 140.767,20 voordeel
resterende € 108.980 × 16% = € 17.436,80 voordeel
Totaal WBSO-voordeel: € 158.204
Ook dit bedrag wordt in mindering gebracht op de loonheffing die het bedrijf moet afdragen.
WBSO voordeel voor zzp’ers
Zzp’ers kunnen ook gebruikmaken van de WBSO. Voor deze groep geldt een vaste S&O-aftrek. Hiervoor moet je minimaal 500 uur per jaar besteden aan speur- en ontwikkelingswerk.
In 2026 gelden de volgende bedragen:
€ 15.979 S&O-aftrek
€ 7.996 extra aftrek voor starters
Totaal voor starters: € 23.975
Voorbeeldberekening
Stel dat een zzp’er een winst heeft van € 80.000.
Berekening:
winst: € 80.000
S&O-aftrek: € 23.975
Belastbare winst: € 80.000 – € 23.975 = € 56.025
De inkomstenbelasting wordt vervolgens over € 56.025 berekend in plaats van over € 80.000. Daardoor betaalt de zelfstandige minder belasting.
Percentages kunnen veranderen
De exacte percentages en aftrekbedragen van de WBSO kunnen jaarlijks veranderen. In 2026 is de eerste schijf met 2,9% geïndexeerd ten opzichte van 2025. Controleer daarom altijd de actuele cijfers voordat je een aanvraag indient.
Praktijkvoorbeeld: WBSO bij productontwikkeling in de voedingssector
Een MKB-bedrijf dat sauzen produceert wil een nieuwe plantaardige saus ontwikkelen met minder zout en een langere houdbaarheid. Tijdens de ontwikkeling moet het bedrijf experimenteren met verschillende ingrediënten en productiemethoden om de juiste smaak en structuur te krijgen.
Drie medewerkers werken enkele maanden aan het ontwikkelingsproject. In totaal maakt het bedrijf € 200.000 aan S&O-loonkosten. Via de WBSO krijgt het bedrijf ongeveer € 72.000 belastingvoordeel. Daardoor dalen de ontwikkelingskosten en kan het bedrijf verder investeren in nieuwe producten.
Hoe vraag je de WBSO aan?
Je vraagt de WBSO aan via het digitale loket van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Dit moet altijd voordat je begint met het speur- en ontwikkelingswerk (S&O).
De aanvraag bestaat uit drie stappen:
1. Beschrijf je innovatieproject
In de aanvraag leg je uit wat je gaat ontwikkelen of onderzoeken. Je beschrijft onder andere:
wat je wilt ontwikkelen en wat het eindresultaat moet worden
waarom het project technisch nieuw is voor je bedrijf
welke technische problemen je verwacht
hoe je deze problemen denkt op te lossen
2. Verzamel de benodigde gegevens
Voor een WBSO-aanvraag heb je onder andere nodig:
eHerkenning niveau 3
je KvK-nummer en RSIN
de start- en einddatum van het project
een inschatting van het aantal S&O-uren
een overzicht van medewerkers die aan het project werken
Als bedrijf met personeel moet je daarnaast ook een inschatting van de kosten en uitgaven voor het project doorgeven.
3. Dien de aanvraag in
Je dient de aanvraag digitaal in via het WBSO-aanvraagloket van RVO. Na beoordeling ontvang je bij goedkeuring een S&O-verklaring. Met deze verklaring kun je het belastingvoordeel toepassen via:
de loonheffing (bedrijven met personeel)
de inkomstenbelasting (zelfstandig ondernemers)
Aanvraagtermijn WBSO
De aanvraagtermijnen verschillen voor bedrijven met personeel en zelfstandigen.
Bedrijven met personeel
Je kunt maximaal vier aanvragen per jaar doen.
De aanvraag moet vóór de start van de werkzaamheden worden ingediend.
Wil je WBSO vanaf 1 januari, dan moet je de aanvraag meestal uiterlijk 20 december indienen.
Zzp’ers
Voor zzp'ers werkt de aanvraag iets anders:
De aanvraagperiode start op de datum waarop je de aanvraag indient.
De aanvraag loopt tot 31 december van dat jaar.
Je kunt meerdere aanvragen per jaar doen.
Als een project doorloopt in het volgende jaar, moet je opnieuw een aanvraag indienen voor dat jaar.
WBSO en de Innovatiebox
Maak je winst met innovatieve activiteiten? Dan kun je de WBSO mogelijk combineren met de Innovatiebox.
De Innovatiebox is een regeling binnen de vennootschapsbelasting. Bedrijven met een bv of nv kunnen winst uit innovatieve activiteiten tegen een lager belastingtarief laten belasten. In plaats van het reguliere vpb-tarief geldt dan een effectief tarief van ongeveer 9%.
Bedrijven die winst maken met innovatie
De Innovatiebox is vooral interessant voor bedrijven die winst maken met hun innovatie. De S&O-verklaring uit de WBSO wordt vaak gebruikt als onderbouwing om gebruik te kunnen maken van deze regeling.
WBSO als stimulans voor innovatie
De WBSO maakt innovatie financieel aantrekkelijker voor ondernemers. Door belastingvoordeel op R&D-kosten kun je nieuwe producten, software of productieprocessen sneller ontwikkelen. Voor veel bedrijven is de WBSO daarom een belangrijke eerste stap bij het financieren van innovatie.
Lees ook: Welke subsidies zijn er voor innovatie?
