Rente krediet mkb'er fors hoger dan grootbedrijf

Verschil rente bij financiering loopt op tot gemiddeld 1,75 procent

20 november 2014

Het verschil tussen de rentetarieven die het mkb en het grootbedrijf voor een krediet moeten betalen wordt steeds groter. Vier jaar geleden was het verschil 0,5 procent, nu is dat opgelopen tot 1,75 procent.

Belangrijkste reden voor het renteverschil is het toegenomen risico bij verlenen van krediet aan het mkb, vanwege de economische crisis. Dat schrijft (de inmiddels afgetreden) minister Verhagen van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, in een antwoordbrief aan de Tweede Kamer.

Dalende behoefte aan financiering

Volgens de minister is het niveau van de kredietverlening in Nederland voor het grootste deel van het mkb redelijk in stand gebleven. "Wel zijn leningen en rekening courant krediet van minder dan € 250.000 teruggelopen. Er is sprake van een dalende behoefte aan financiering." Wel geeft een toenemend aantal ondernemers aan dat zij de financiering niet kan realiseren, "met als belangrijkste reden een te hoog risicoprofiel in de ogen van banken."

Markt bepaalt rente

De Kamer heeft Verhagen gevraagd waarom de verschillen tussen wat kleine ondernemers en grootbedrijven moeten betalen zo fors zijn opgelopen, naar aanleiding van een artikel in de Volkskrant. Verhagen zegt in zijn brief daar in feite niet zoveel aan te kunnen doen. "De rente op kredieten wordt door de markt bepaald. Feit is dat het mkb, door de bank genomen en ongeacht de stand van de conjunctuur, een hogere rente betaalt dan het grootbedrijf."

Oorzaken

Als oorzaken dat het mkb altijd al meer betaalt voor een krediet dan het grootbedrijf noemt de minister:

- Relatief hoge transactiekosten voor kleine kredieten

- De 'informatie asymmetrie’ (minder informatie beschikbaar) over kredietwaardigheid kleine bedrijven

- Grotere deskundigheid van grotere bedrijven op financieel gebied

- Grotere kwetsbaarheid van mkb-bedrijven voor de uitval van personeel

- Grotere kwetsbaarheid voor het wegvallen van klanten

- Lagere solvabiliteit van het mkb in combinatie met een beperkte toegang tot extern eigen vermogen.

Meer risico

Verhagen: "Omdat het mkb meer op de Nederlandse markt gericht is, kan het verschil in ontwikkeling van de vraag op de binnenlandse markt en bij export een rol spelen. Doordat het mkb sowieso al kwetsbaarder is voor vraagschommelingen kan dit de oploop van het renteverschil verklaren." Volgens Verhagen moeten we ook weer niet te somber worden. Relatief valt het allemaal nog wel mee. "Uit cijfers van DNB blijkt dat hoewel het renteverschil oploopt, het tarief voor het mkb (leningen van maximaal 1 miljoen euro) in absolute zin lager is dan voor de crisis en lager is dan het Europese gemiddelde. Voor het mkb is het absolute niveau van de rente van belang, niet het renteverschil tussen grote en kleine leningen."

Alternatieven

Het mkb heeft ook minder alternatieven voor krediet dan het grootbedrijf. Verhagen beaamt dat, maar zegt dat er veel initiatieven in ontwikkeling zijn of tot stand zijn gekomen. Alternatieven zijn bijvoorbeeld Kredietuniescrowdfunding, achtergestelde leningen voor het mkb (het Nederlandse MKB Fonds, NMF), de Nederlandse Participatie Exchange (NPEX), regionale ontwikkelingsmaatschappijen en investeringsfondsen van pensioenfondsen.

Startkrediet voor pilot Kredietunies.

Verhagen is ook geïnteresseerd in alternatieve kredietverlening. Hij heeft een startkrediet verstrekt voor het opzetten van enkele pilots met kredietunies. Binnenkort begint het ministerie ook een onderzoek naar crowdfundingplatforms.

Bronnen: ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie; Business Compleet; de Volkskrant

Auteur

Raphael Klees