De krapte op de arbeidsmarkt is hoger bij vestigingen met 100 of meer werknemers dan bij vestigingen van 1 tot 4 werknemers, blijkt uit de Werkgevers Enquête Arbeid (WEA) 2026) van TNO. In de WEA staan cijfers en trends beschreven over werkgevers in Nederland.

In deze enquête zijn de ontwikkelingen op het gebied van Arbeid, Innovatie, Inclusie en Leven lang leren onder meer uitgediept. Hierbij is gekeken naar bedrijven met 5 of meer, 10 of meer, 25 of meer en 50 of meer werknemers.
Personeelstekorten het hoogst in de Zorg, Bouw en Industrie
De personeelstekorten waren in het afgelopen jaar het hoogst bij vestigingen met 100 of meer werknemers. Dit was 38%. Bij bedrijven met 1 tot 4 werknemers was dit 22%. In de Zorg, Bouw en Industrie is het personeelstekort het hoogst. Oplossingen voor deze tekorten kunnen zijn: andere manier van werven en selecteren, opleidingen voor werknemers en slimmer organiseren van werk.
Toekomstperspectief: AI speelt hoofdmoot in digitalisering
In de afgelopen jaren hebben werkgevers met 10 of meer werknemers zich gericht op het verbeteren van processen en investeren in scholing en ontwikkeling van werknemers. Ook is technologische innovatie veel genoemd. Bij werkgevers met 100 of meer werknemers is er het vaakst een investering in verbeteren en vernieuwen van processen van alle groepen werkgevers uit de enquête.
Werkgevers met 5 of meer werknemers geven aan dat ze in hun vestiging structureel of incidenteel bezig zijn met hoe het werk er over vijf jaar uitziet. Het gaat hierbij om 48% structureel en 40% incidenteel. Bedrijven verwachten dat de meeste invloed komt van economische ontwikkelingen (56%) en technologische innovaties (49%).
In alle bedrijfsgroottes zijn AI en systemen die de inhoud of snelheid van het werk bepalen, de grootste vorm van digitalisering en automatisering.
Meer weten over AI en het MKB? In dit artikel lees je alles over de kansen en bedreigingen.
Inclusie op de werkvloer
In de enquête komt ook de inclusiviteit en diversiteit op de werkvloer aan bod. Hieruit blijkt dat 22% van de werkgevers zeker één werknemer heeft die extra ondersteuning kan gebruiken voor het werk. Naar mate het bedrijf groter is, is het aandeel werknemers met deze ondersteuning groter. Bij bedrijven met 1 tot 10 werknemers is het aantal werknemers met ondersteuning onder het gemiddelde van alle bedrijven.
Grotere bedrijven zetten vaker flexibele krachten in
82% van de werkgevers heeft werknemers in vaste dienst in 2026. Bij de kleine bedrijven is dat vaste dienst of tijdelijk met uitzicht op vast met 55% en bij de grote is dat 70%. Werknemers zonder uitzicht op vast is ongeveer 22%. Via het uitzendbureau of als oproepcontract is dat 16%. Bij de kleinste bedrijven is dat 25%. Bij grotere bedrijven zetten werkgevers vaker flexibele krachten in. Dit zijn zzp’ers, freelancers en oproepkrachten.
Vaak zijn de flexkrachten ingezet om de pieken in personeelsbehoefte op te vangen. Ook opvang van ziekte en inhuur van expertise zijn genoemde redenen voor deze inzet.
Meer lezen over flexibele inzet van arbeid? In dit artikel lees je meer over zzp’ers en uitzendkrachten inzetten.