Familiebedrijven overleven de recessie wél

Gedwongen ontslagen komen minder voor door financiële buffer

22 april 2009

Familiebedrijven zijn minder gevoelig voor economische schommelingen dan andere bedrijven. Families steken liever eigen geld in hun onderneming, dan dat ze personeel ontslaan.

Ondernemerschap in besloten familieverband is vrij ongevoelig voor conjuncturele schommelingen. Ook als die schommelingen zorgen voor een zeldzaam grote vraaguitval. 'Familiebedrijven zijn onderworpen aan dezelfde economische wetten als andere vennootschappen, maar ze hebben in de regel een stevigere financiële buffer', zo stelt Edwin den Boer, partner bij accountantsorganisatie BDO.

Hoe dit type ondernemer de recessie doorstaat, is onderzocht door het Centrum van het Familiebedrijf, een onafhankelijk kenniscentrum. De uitkomst is dat de helft van de familiebedrijven moet ingrijpen om de neergang het hoofd te bieden. In de laatste zes maanden heeft 8% zijn toevlucht genomen tot gedwongen ontslagen. 'Maar het is echt een uiterste maatregel. Want de binding met het eigen personeel is heel sterk', zegt George Terberg, directeur van het gelijknamige metaalbedrijf in Benschop. Liever nog steekt een ondernemer extra geld in zijn bedrijf, dan dat hij werknemers de laan uitstuurt, ervaart Den Boer.

Familie zet eigen ondernemersbonus in

Hij weet van een bedrijf in cadeau-artikelen waar de afzet met 40% is teruggevallen. 'Het was om wanhopig van te worden', zegt de BDO-adviseur. De redding kwam van de familie die euro 2,5 mln eigen geld in de onderneming stak. Tegelijk werden de voorraden afgebouwd. Nu begint de zaak weer te draaien. Alleen zal het niet lukken om alle 100 banen te behouden. Den Boer: 'Je zou kunnen zeggen: de familie heeft zijn ondernemersbonus teruggestort in het bedrijf.'

Daarin zit de kracht van veel familievennootschappen. Ze financieren hun activiteiten in hoge mate met eigen middelen en zijn daarom minder kwetsbaar in moeilijke tijden. Een derde van de ondernemers financiert niet meer dan 10% van het benodigde vermogen met extern kapitaal. Ze hebben dus relatief weinig last van banken die hogere opslagen op de rentetarieven hanteren en meer zekerheden wensen bij de risico's van kredietverlening.

Besmette sectoren

Alleen als ondernemers actief zijn in sectoren die besmet zijn verklaard, zoals de bouw en de autobranche, hebben ze pech. Den Boer: 'Dan wordt een familiebedrijf met een goede cash-flow niet anders behandeld dan welke andere onderneming dan ook.'

Eigenaar Jan Verheijen van uitzendbureau Coulant zegt geen toestemming van de bank nodig te hebben om een nieuw filiaal in Den Bosch te openen. Want hij stopt er alleen maar eigen middelen in en neemt er de tijd voor om de vestiging tot een succes te maken. 'Wij doen niet zo paniekerig als USG en Randstad die van alles verzinnen om de beurs tevreden te houden.' Familiebedrijven prijzen zich gelukkig dat ze zich niet hebben laten verleiden tot kostbare overnames met vreemd vermogen. 'Dat past niet bij dit type ondernemer. Hier regeert de nuchterheid van het huishoudboekje: niet meer uitgeven dan je hebt verdiend', zegt de BDO-bestuurder.

Bron: Het Financieele Dagblad