Ondernemen in Duitsland, hoe werkt dat?

Zakendoen met onze oosterburen

30 januari 2020

Duitsland is de belangrijkste import- en exportpartner van Nederland. Maar liefst een kwart van alle export gaat naar onze oosterburen en 18% komt ervandaan. Welke kansen liggen er voor jou als Nederlandse ondernemer?

Waarom ondernemen in Duitsland?

Ondernemen in Duitsland kent veel voordelen. Eén daarvan is de ligging. Het ligt praktisch naast de deur, waardoor het opzetten van een extra vestiging in Duitsland niet per sé nodig is. Vanuit Utrecht is het zo'n één tot twee uur rijden naar de grens met Duitsland. Afhankelijk van waar je moet zijn in Duitsland, ben je in een paar uur op de plaats van bestemming. Duitsland wordt omgeven door negen andere EU-landen, waaronder Polen, en fungeert daarom ook prima als springplank naar Oost-Europese landen. 

Naast de centrale ligging, is de Duitse economie ook een goede reden om de stap over de grens te zetten. De afzetmarkt van 83 miljoen inwoners biedt vele mogelijkheden voor jouw product of dienst. 

Duitse zakencultuur

De Duitse cultuur vertoont veel overeenkomsten met de Nederlandse, maar toch zijn er verschillen die je als ondernemer niet over het hoofd mag zien.

  • De Duitse bedrijfscultuur is veel formeler dan de Nederlandse. Spreek je Duitse zakepartner dus altijd aan met u ('Sie' in plaats van 'Du').

  • Hoewel op de Duitse visitekaartjes vaak de volledige voornamen vermeld staan, betekent dit niet dat je je Duitse zakenrelatie ook bij de voornaam mag aanspreken. Noem ze liever Herr of Frau, gevolgd door hun achternaam. Heeft je zakenrelatie een titel (Doktor of Professor), spreek deze dan uit voor de achternaam (Herr Doktor…).

  • Laat altijd je visitekaartje achter, ook als de persoon die je wilt spreken afwezig is.

  • Duitsers praten niet snel over hun privéleven. Houd in dit opzicht wat afstand.

  • Een lunchafspraak wordt niet zo snel gemaakt, al verschilt dit per bedrijfstak. Jonge Duitsers zijn hierin al wat losser.

  • Duitsers houden van een gedegen voorbereiding. De Nederlandse 'we zien het wel'-mentaliteit werkt dus niet. Ga je je product of dienst presenteren, onderbouw je verhaal dan met feiten en cijfers. 

Een distributeur per deelstaat

Ook qua structuur ziet ons buurland er anders uit dan Nederland. Zo is het land opgedeeld in zestien deelstaten. Elke deelstaat stuurt vertegenwoordigers naar de landelijke Bundesrat. Er is een nationale grondwet, maar alle zestien deelstaten in Duitsland hebben ook een eigen grondwet, parlement en regering. Het is handig om te weten dat subsidies vaak per deelstaat verschillen. Weet ook dat Duitsers zich streng aan de wetgeving houden. Er worden geen deals gesloten zoals in Nederland soms gebeurt, met instanties als de Belastingdienst.  

Tip: Neem contact op met de Nederlandse ambassade voor handelsinformatie per deelstaat. 

Handelspartners vinden

Er liggen genoeg kansen in Duitsland, maar hoe kom je nou binnen op die grote markt? De ideale manier om deze zoektocht te starten is door beurzen te bezoeken. In de Duitse zakenwereld blijft dit nog steeds de eerste gelegenheid om kennis te maken. Koude acquisitie – aan de telefoon – is in Duitsland vaak tot mislukken gedoemd. RVO.nl organiseert collectieve beursinzendingen, zodat het ook voor kleine ondernemers betaalbaar is om op een grote beurs te gaan staan. Op de website van de Duits-Nederlandse Handelskamer, vind je een overzicht van alle Duitse nationale en internationale beurzen.

Ook de overheid kan je helpen bij het vinden van betrouwbare handelspartners. Bijvoorbeeld via Ambassades en NBSO's. Lees hier meer over in het whitepaper Het diplomatieke postennetwerk voor ondernemers, dat is te downloaden via MijnMKB. 

Trends: online ondernemen

De mogelijkheden van online ondernemen in Duitsland zijn interessant. Op dit moment doen Duitsers jaarlijks voor zo’n 70 miljard euro online inkopen, waarvan ongeveer 33% in het buitenland. Belangrijkste producten zijn mode (33% van het totaal in 2019) en beeld- en geluidsdragers (23%). Lees meer over de online mogelijkheden in de Business Guid Duitsland.